Miesięcznik Dzikie Życie

4/142 2006 Kwiecień 2006

Apel w sprawie najsłynniejszego lasu Europy

Szanowny Pan
prof. Lech Kaczyński
Prezydent RP

Apel w sprawie najsłynniejszego lasu Europy

Na naszych oczach ginie pierwotny charakter ostatniego lasu Europy – Puszczy Białowieskiej. Po stronie białoruskiej Puszcza jest parkiem narodowym. Jej polska część to w 85% las gospodarczy, a tylko 15% to park narodowy (w tym 7% obszar światowego dziedzictwa ludzkości). Oprócz gospodarki surowcowej nasila się chaotyczna działalność inwestycyjna, wynikająca z rozczłonkowania obszaru Puszczy i niejednorodnego zarządzania. Prowadzi to do nieodwracalnych zmian.

Standardy ochrony przyrody są inne po polskiej a inne po białoruskiej stronie. Gatunki chronione po stronie polskiej – zabijane są w części białoruskiej.

Warszawa

Warszawa. Fot. Katarzyna Kotiuk

Hucznie realizowany przy udziale pana Cimoszewicza Euroregion Puszcza Białowieska, zamiast pomóc chronić przyrodę Puszczy jako całość, przyczynił się tylko do budowy w środku lasu terminalu granicznego kosztem wyciętych drzew i wyasfaltowania kolejnych leśnych dróg w białoruskiej części Puszczy. Polska nic nie zrobiła w ostatnich latach, by starać się we współpracy z Białorusią o należytą ochronę Puszczy jako całości.

Polska ma nowy Rząd i Prezydenta. Wybory wygrali politycy obiecujący radykalne zmiany w celu zaprowadzenia praworządności i wysokich standardów etycznych. Chcemy mieć nadzieję, że nowa polityka obejmie także zagadnienia ochrony najcenniejszych wartości przyrodniczych nie tylko Polski, ale całej Europy i świata. Polska słynie z bezcennej Puszczy Białowieskiej. To wizytówka przyrodnicza na cały świat.

Niedawno, pod pretekstem odsłaniania granicy, wycięto przy granicy z Białorusią ponadstuletnie dęby, które pamiętały czasy carskie. Jedyna puszcza, jaka ocalała po pierwotnych lasach Europy, matecznik żubra, wilka i rysia, dzisiaj jest wycinana, dzielona drogami samochodowymi, kolejowymi, zabudowywana, traktowana jak park rozrywki. Jak to możliwe, że polska część Puszczy nie ma jednego gospodarza, że w proteście przeciw jej ochronie proponowanej kilka lat temu przez Państwo Polskie występowali pracownicy państwowych instytucji?

Dublin

Dublin. Fot. Mariusz Duchewicz

Puszcza leży na granicy Unii Europejskiej. Powinna być przykładem zarządzania mądrego, wolnego od polityczno-resortowych przywilejów, korupcji i układów.

Przed siedmiu laty Polska zadeklarowała, że w kilka lat całą polską część Puszczy obejmie parkiem narodowym. Po kolejnej zmianie władzy projekt ten upadł. Dlatego dzisiaj prosimy Pana Prezydenta RP, by Puszczę Białowieską objął osobistym protektoratem, podjął odpowiednią inicjatywę ustawodawczą i korzystając ze społecznego wsparcia chronił Puszczę jako narodowe i europejskie dziedzictwo najwyższej rangi.

  • Należy natychmiast objąć ochroną wszystkie ponadstuletnie drzewa i drzewostany, bo nie były one sadzone ręką ludzką i stanowią o wyjątkowym charakterze Puszczy, a także drzewostany młodsze, powstałe w wyniku naturalnej sukcesji.
  • Należy opracować plan przestrzenny dla całego obszaru Puszczy, w oparciu o waloryzację przyrodniczą i kulturową przy szerokiej konsultacji ponadregionalnej.
  • Należy zaprzestać ingerencji w naturalne procesy na obszarach objętych ochroną.
  • Należy stworzyć plan objęcia całej polskiej części Puszczy parkiem narodowym i pozyskać dla tego planu miejscową ludność, przy udziale leśników.
  • Należy w porozumieniu ze stroną białoruską dążyć do utworzenia ponadnarodowego rezerwatu Puszczy Białowieskiej, z całościowym strefowaniem, jako dziedzictwa ludzkości.

Eunice Blavascunas (USA)
Zmicer Vaiciushkevich (Białoruś)
Nuria Selva (Hiszpania)
Janusz Korbel (Polska)

BISON – Bialowieza International Solidarity Network
email: bisonforest@yahoo.pl
www.bison.org.pl

ILE DRZEW WYCINA SIĘ W PUSZCZY BIAŁOWIESKIEJ

Rok pozysk. uwagi
(tys. m3)
1991 113,2
1992 123,8
1993 118,5
1994 127,4
1995 113,2
1996 112,5 powiększenie parku narodowego (z 4,7 tys. ha do 10,5 tys. ha) 16,5% pow.
1997 120,8
1998 116,9 wprow. moratorium na wyręb ponadstuletnich drzew i drzewostanów
1999 120,5
2000 121,1
2001 113,5
2002 119,3
2003 140,3 częściowe zniesienie moratorium i utworzenie nowego rezerwatu (8,5 tys. ha)
2004 139,4 Puszcza Białowieska objęta obszarem Natura 200
2005 123,0

Dane z informacji WWF projekt Białowieski Park Narodowy

Jak informuje WWF, ponad 90% przychodów nadleśnictw w Puszczy Białowieskiej pochodzi z wycinki i sprzedaży drewna. Nie wystarcza to jednak na pokrycie kosztów funkcjonowania nadleśnictw w Puszczy Białowieskiej. Są one od wielu lat deficytowe. Według zebranych przez WWF danych, największy deficyt był w 2001 r. i wyniósł 5639,3 tys. złotych. W tym czasie z funduszu leśnego dopłacono do nadleśnictw Puszczy prawie 7 milionów złotych. Według nieoficjalnych informacji, w ostatnich latach w nadleśnictwach PB deficyt utrzymuje się na podobnym poziomie.