Miesięcznik Dzikie Życie

2/80 2001 Luty 2001

Pan prezydent nie stanął w obronie przyrody

Większość polskich organizacji przyrodniczych i ekologicznych zaapelowało do prezydenta RP o zawetowanie nowej ustawy o ochronie przyrody. Prezydent nie zareagował. Poniżej fragmenty listu wysłanego z Białowieży:


16 grudnia 2000 r.

Pan Aleksander Kwaśniewski
Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej

Szanowny Panie Prezydencie!
Niżej podpisane przyrodnicze i ekologiczne organizacje pozarządowe zwracają się do Pana Prezydenta z prośbą o zawetowanie nowelizowanej Ustawy o ochronie przyrody (USTAWA z dnia 7 grudnia 2000 r. o zmianie ustawy o ochronie przyrody)

Uzasadnienie:
1. Brzmienie proponowanej przez Sejm Ustawy wskazuje, że jedynym celem przyświecającym projektodawcom, było przeredagowanie Ustawy z 1991 r., zapewniające legislacyjną zgodność dokumentu z Ustawą Zasadniczą i prawem Unii Europejskiej. Zapis o decydującej roli samorządów lokalnych przy powoływaniu, powiększaniu lub likwidacji parków narodowych (Art.17, ust. 7b) stanowi jedną z nielicznych zmian merytorycznych. Niestety, zmiana ta wynika zarówno z niezrozumienia tego, czym jest najwyższa, państwowa forma ochrony przyrody, jak i opacznej interpretacji idei podmiotowości lokalnej. Zapis ten, podważając konstytucyjne kompetencje władzy państwowej, przekreśla możliwość prowadzenia przez państwo krajowej polityki ochrony przyrody. O losie dóbr ogólnonarodowych nie mogą decydować samorządy lokalne!

2. Nowelizowana ustawa zamiast wzmocnić rolę naczelnego organu administracji publicznej ochrony przyrody w sprawach merytorycznych, utrzymuje niewydolną i nieprzejrzystą strukturę Krajowego Zarządu Parków Narodowych. Projektodawca zignorował opinie dotyczące tego zagadnienia (np. opinia zlecona prof. dr hab. E. Symonides: "Ocena merytoryczna projektu ustawy o ochronie przyrody", druk sejmowy 1476).

3. W pracach nad projektem Ustawy nie uwzględniono szeregu wniosków konstruktywnych, mających na celu usprawnienie systemu ochrony przyrody w Polsce. Odrzucone postulaty odnoszą się do spraw kluczowych dla prawidłowego funkcjonowania modelu ochrony przyrody: tak do systemu zarządzania obszarami chronionymi (np. konieczność powołania Urzędu Głównego Konserwatora Przyrody, konkursy na kluczowe stanowiska w systemie ochrony przyrody, określenie niezbędnych kwalifikacji pracowników Służby Ochrony Przyrody), jak i niezbędnych rozwiązań szczegółowych (w tym określenia kryteriów oceny funkcjonowania poszczególnych form ochrony).

[...] zatwierdzenie Ustawy w obecnie proponowanej wersji zagraża samej istocie ochrony przyrody. Uchwalona przez Sejm nowelizacja nie rozwiązuje żadnych problemów. Wręcz przeciwnie, dezintegruje system ochrony przyrody oraz sankcjonuje gry politycznych i ekonomicznych grup interesu [...]

Panie Prezydencie!
Znajdując z Panu rzecznika ochrony ojczystej przyrody, gorąco apelujemy o odrzucenie uchwalonej przez Sejm znowelizowanej Ustawy! [...]

- Komitet Ochrony Orłów, Wrocław
- Ogólnopolskie Towarzystwo Ochrony Ptaków, Gdańsk
- Pracownia na rzecz Wszystkich Istot
- Towarzystwo Ochrony Puszczy Białowieskiej, Białowieża
oraz zgodnie z porozumieniem z dnia 11.11.2000 organizacje - sygnatariusze Porozumienia dla Dzikiej Przyrody:
- ECEAT Poland
- Fundacja na rzecz wspierania kultur alternatywnych i ekologicznych z Wolimierza
- Obywatelska Liga Ekologiczna - OLE, Gdańsk
- Obywatelski Ruch Ekologiczny, Łódź
- Ośrodek Działań Ekologicznych "Źródła", Łódź
- Pracownia na rzecz Wszystkich Istot
- Stowarzyszenie "Eko-idea", Wrocław
- Stowarzyszenie Ekologiczne Eko Życie", Chybie
- Stowarzyszenie Ekologiczno-Kulturalne "Krąg Przyjaciół Ziemi", Płock
- Stowarzyszenie Inicjatyw Społeczno-Ekologicznych "Ruch na rzecz Ziemi", Suwałki
- Stowarzyszenie Kulturalno-Ekologiczne "Zielone Mazowsze" (Federacja Zielonych - grupa warszawska)
- Stowarzyszenie "Oś", Augustów
- Stowarzyszenie "Zielona Kultura", Wrocław
- Towarzystwo Ekologiczne "Ziemia Przede Wszystkim", Poznań
- Towarzystwo Ekologicznego Transportu
- Towarzystwo na rzecz Ochrony Przyrody, Kraków
- Akademickie Centrum Współpracy Polsko-Niemieckiej "Camp Rodowo"
- Towarzystwo Obrony Przyrody "OSTOJA", Gorzyce