Miesięcznik Dzikie Życie

11/125 2004 Listopad 2004

Barycz – ptasia kraina

Grzegorz Bożek

Światło dzienne ujrzała właśnie płyta „Barycz”. To kolejny krążek w autorskiej serii „Biomusic” autorstwa Anny Nacher i Marka Styczyńskiego, tym razem zrealizowany dla Dolnośląskiej Fundacji Ekorozwoju. To głównie ptasia płyta, choć nie tylko. Usłyszymy na niej również ssaki, płazy, ryby i owady oraz oczywiście muzyków, którzy wykorzystują mnóstwo różnych instrumentów, m.in. kalimbę, pasterskie medytacyjne flety proste, saksofon, klarnet, cymbały, gongi czy organki bambusowe lu–sheng.

Dolina Baryczy (rzeka Barycz jest prawobrzeżnym dopływem Odry) to ptasi raj. Zanotowano tam występowanie aż 276 gatunków. Rezerwat ornitologiczny „Stawy Milickie” i Park Krajobrazowy Doliny Baryczy to niezwykłe miejsca, gdzie wśród mozaiki pól, lasów i podmokłych łąk można zobaczyć i usłyszeć, jak piękna jest dzika przyroda. Zresztą stawy Milickie są unikatowymi w skali świata obszarami wodno–błotnymi. Jak mówi Krzysztof Smolnicki z Dolnośląskiej Fundacji Ekorozwoju, „Dolinie zagraża przede wszystkim »grzech« zaniedbania – zaniku wypasu i tradycyjnych form gospodarowania. Groźne są również pomysły prywatyzacji stawów oraz pęd do dzielenia pięknych i cennych obszarów na działki pod zabudowę. Wszystkie te zagrożenia wyraźnie pokazują, że kluczowa jest zmiana świadomości i zrozumienie szans jakie drzemią w ekorozwoju Doliny. A przemianie sprzyjają konwencjonalne środki, takie jak choćby czerpiąca z przyrody muzyka promująca bioregion”.

Cały krążek to jednak przede wszystkim opowieść snuta głosami natury. Główni bohaterowie to w przeważającej części ptaki (gęsi, bocian biały, krzyżówki, łabędź niemy i krzykliwy, czajki, żurawie, perkoz, głowienka i inne), pojawiają się również kumaki nizinne, ropucha zielona, świerszcze polne, mucha czy wreszcie turkuć podjadek i jeleń oraz, być może najbardziej zaskakujący, kogut tradycyjnej rasy kury zielononóżki kuropatwianej. Wszystkie nagrania terenowe dzikich zwierząt zebrał Zdzisław Pałczyński, na płycie nie zostały przetworzone, a zestawiono je ze sobą biorąc pod uwagę możliwość ich występowania obok siebie. Wszystko po to by, jak piszą autorzy, uszanować żywy organizm Doliny Baryczy z jego własnymi rytmami, językiem i powiązaniami.

Już od utworu pt. „Oszronione słońce” jakby zanurzeni w bagna pełne żab, poczuć możemy ducha Doliny, o której jest ta opowieść. Rozlewa się ona głosami łęgów i rozlewisk, świadomość zanurzenia się w otoczeniu wzmaga się w „Pieśni Jaromira”. Ptasi koncert gęstnieje – perkoz, perkozek i głowienka wyśpiewują trele nieustannie na przemian. Gdy dochodzi do „Przeczucia wędrówki”, krzyki łabędzi i żurawi wraz z gitarą pędzą na złamanie karku, czuć trochę powiew starego, dobrego Atmana. Nastrój łagodzi gęsiobociania suita „W lustrze chmur” – słychać wiatr, czuć jakby niepokój, może przed burzą...? Zjawiają się wtedy cymbały i przez kilka minut kołyszą Dolinę swymi magicznymi dźwiękami. Krążek kończą głosy piskląt i koguta tradycyjnej kury zielononóżki kuropatwianej – czy tak może zabrzmieć poranek w Dolinie? Zapewne tak.

Płyta zawiera także prezentację przyrodniczą doliny Baryczy, do przejrzenia na komputerze. Znajdziemy tam opis siedlisk, działania ochronne prowadzone na terenie całego kraju (konkretne programy, np. ochrona żołny w Polsce południowo-wschodniej czy ochrona cietrzewia na równinie kurpiowskiej), prawie 30 scenariuszy edukacyjnych do wykorzystania na lekcjach szkolnych różnych przedmiotów, katalog 102 ptaków, „ptasie” wiersze Juliana Tuwima (w tym chyba najbardziej znany – „Ptasie radio”). Poza tym mnóstwo informacji o Dolinie Baryczy: przyrodzie, ochronie terenu, turystyce, działaniach w ramach ochrony przyrody, edukacji, rolniczej bioróżnorodności, kilkadziesiąt minireportaży radiowych (format mp3) z życia ptaków oraz galerię ptasich zdjęć Artura i Saturniny Homan.

Jeśli chcesz wspomóc ekorozwój tego terenu, możesz zakupić krążek „Barycz” – wpływy ze sprzedaży płyty zasilają fundusz ochrony przyrody Doliny Baryczy.

Grzegorz Bożek

Wydawca: Dolnośląska Fundacja Ekorozwoju, Dolnośląska Fundacja Ekorozwoju, ul. Białoskórnicza 26, 50-134 Wrocław
barycz.pl
Anna Nacher & Marek Styczyński karpatymagiczne.vivo.pl
Płyta dostępna w sklepie internetowym serpent.pl